Thị trường 2026: USD giằng co, vàng tỏa sáng và những quả bom nổ chậm từ EUR/USD, USD/JPY

Thị trường tài chính toàn cầu bước vào năm 2026 trong một mớ bòng bong các mâu thuẫn chính sách. Áp lực chính trị đòi hỏi đồng USD phải suy yếu để hỗ trợ xuất khẩu Mỹ, nhưng nguy cơ lạm phát tái bùng phát lại có thể khiến Cục Dự trữ Liên bang (Fed) phải đạp phanh. Giữa lúc đó, vàng tiếp tục củng cố địa vị là tài sản trú ẩn hàng đầu, trong khi cặp EUR/USD và USD/JPY ẩn chứa những biến động có thể gây chấn động toàn cầu.

Bối cảnh này càng trở nên khó lường bởi di sản từ đợt đóng cửa chính phủ Mỹ kéo dài nhất lịch sử vào cuối năm 2025, làm gián đoạn dòng dữ liệu kinh tế quan trọng và khiến mọi quyết định chính sách như bước đi trong màn sương mù.

Đồng USD: Trận chiến giữa Nhà Trắng và Thị trường

Đồng USD bước vào năm 2026 trong tình trạng giằng co kéo dài. Điều nghịch lý là, dù Fed đã bắt đầu chu kỳ cắt giảm lãi suất, chỉ số DXY vẫn cho thấy sự phục hồi nhất định. Sự trì trệ này là kết quả của cuộc vật lộn giữa hai lực lượng đối nghịch: chủ trương “USD yếu” mạnh mẽ từ chính quyền Tổng thống Trump và mối đe dọa thường trực của lạm phát.

Tổng thống Trump đã thể hiện quan điểm công khai và kiên quyết về một đồng USD yếu hơn. Trong một phát biểu đáng chú ý vào tháng 7/2025, ông nói: “Khi chúng ta có một đồng đô la mạnh, một điều xảy ra: Nghe thì có vẻ hay. Nhưng bạn không có du lịch. Bạn không thể bán máy kéo, bạn không thể bán xe tải, bạn không thể bán bất cứ thứ gì.” Ông còn thẳng thừng coi việc sẵn sàng cắt giảm lãi suất là “phép thử axit” dành cho ứng viên Chủ tịch Fed tiếp theo mà ông đề cử.

Tuy nhiên, thị trường có logic riêng của nó. Như kinh nghiệm từ quý 4/2024 cho thấy, ngay cả khi Fed cắt lãi suất, đồng USD và lợi suất trái phiếu kho bạc vẫn có thể tăng vọt nếu lạm phát không được kiểm soát. Dữ liệu lạm phát tháng 11/2025 ở mức 2.7%, dù đã giảm, vẫn cao hơn mục tiêu 2% của Fed. Đồng thời, thị trường lao động bắt đầu có dấu hiệu yếu đi, tạo ra một tình thế tiến thoái lưỡng nan cho chính sách tiền tệ.

Sự chia rẽ trong nội bộ Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC) cũng phản ánh sự bất ổn này, với tỷ lệ bỏ phiếu 9-3 trong cuộc họp tháng 12 – mức phân hóa cao nhất kể từ năm 2019.

Dự báo cho năm 2026 đa dạng nhưng đều chỉ ra một con đường nhiều chông gai. Theo phân tích từ Reuters và FXStreet, đồng USD dự kiến tiếp tục suy yếu do chênh lệch lãi suất thu hẹp và tăng trưởng toàn cầu phục hồi. Morgan Stanley dự báo DXY có thể giảm khoảng 5% xuống mức 94 điểm vào giữa năm 2026, trước khi phục hồi nhẹ lên khoảng 100 điểm vào cuối năm.

Rủi ro lớn nhất vẫn là lạm phát bất ngờ tăng tốc, có thể buộc Fed phải tạm dừng, thậm chí đảo ngược lộ trình cắt giảm – một kịch bản vừa có thể củng cố USD, vừa gây hậu quả chính trị lớn cho Tổng thống Trump trước thềm bầu cử giữa kỳ tháng 11.

EUR/USD: Thử thách vượt “Bức tường Fibonacci” lịch sử

Hành trình của EUR/USD trong năm 2025 là một câu chuyện điển hình về việc thị trường làm thế nào để làm thất vọng số đông. Khi phần lớn kỳ vọng một cuộc thử nghiệm mức ngang giá (parity), cặp tiền này lại chạm đáy vào ngày 13 tháng 1 năm 2025 ngay tại mức 1.0200 – một vùng hỗ trợ Fibonacci quan trọng.

Sau giai đoạn tích lũy hình thành mô hình tam giác tăng (ascending triangle) xuyên suốt tháng 2, một đợt breakout mạnh mẽ đã xảy ra vào tháng 3, đưa EUR/USD lên cao. Đến nửa cuối năm, cặp tiền này chạm trán vùng kháng cự tại mức thoái lui Fibonacci 78.6% của toàn bộ đợt giảm lớn trước đó.

Các mức Fibonacci, đặc biệt là 38.2%, 50%, 61.8% và 78.6%, từ lâu đã được công nhận là những công cụ phân tích kỹ thuật “evergreen” (luôn xanh tươi), thường xuyên đóng vai trò là điểm xoay chiều quan trọng do sự kết hợp giữa tâm lý đám đông và thuật toán giao dịch.

Trong sáu tháng qua, EUR/USD hầu như không thể tiến xa hơn, liên tục giằng co quanh vùng kháng cự này. Với tỷ trọng 57.6% của đồng Euro trong rổ tính chỉ số DXY, bất kỳ xu hướng dứt khoát nào ở một thị trường cũng đều cần sự tham gia của thị trường kia.

Câu hỏi triệu đô cho năm 2026 là: liệu nền kinh tế Khu vực đồng euro có đủ sức mạnh để chống đỡ một đồng tiền mạnh hơn? Nếu EUR/USD chinh phục được mốc 1.2000 hoặc cao hơn, liệu điều đó có làm xói mòn tăng trưởng và lạm phát đến mức buộc Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) phải mở lại cánh cửa cho các đợt cắt giảm lãi suất?

Dự báo từ Rabobank và J.P. Morgan cho thấy triển vọng thận trọng. Họ cho rằng EUR/USD có thể hướng tới mức 1.18 trong vòng 12 tháng tới nếu tăng trưởng toàn cầu được cải thiện. Tuy nhiên, rủi ro từ chính sách thương mại của Mỹ và sức chịu đựng hạn chế của nền kinh tế châu Âu trước một đồng euro mạnh vẫn là những yếu tố cản trở đáng kể.

USD/JPY: Quả bom nổ chậm từ chính sách mâu thuẫn của Nhật Bản

Nếu có một điểm nóng có thể gây ra cơn địa chấn toàn cầu trong năm 2026, đó có lẽ là thị trường yên Nhật (JPY). Nơi đây đang tồn tại một sự mâu thuẫn hiếm có giữa Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BoJ) và chính phủ mới được bầu. Thủ tướng Sanae Takaichi, với chương trình nghị sự “Sanaenomics” tập trung vào tăng trưởng, đã công khai gọi các động thái tăng lãi suất của BoJ là “ngu ngốc”.

Tuy nhiên, áp lực thị trường là không thể phủ nhận. Biểu đồ lợi suất trái phiếu chính phủ Nhật kỳ hạn 10 năm đã ghi nhận một đợt tăng vọt vào tháng 12/2025, ngay khi BoJ cuối cùng cũng thực hiện tăng lãi suất. Điều này phản ánh nỗi lo sợ về lạm phát không được kiểm soát. BoJ giờ đây phải đối mặt với một lựa chọn khó khăn: để lợi suất trái phiếu tăng tự do, hoặc can thiệp để bảo vệ đồng yên.

Bộ trưởng Tài chính Nhật Bản đã bày tỏ quan điểm rằng một khoảng giao dịch hợp lý cho USD/JPY là từ 120 đến 130. Nhưng nguy cơ thực sự nằm ở một đợt “unwind” (tháo gỡ) giao dịch carry trade trên quy mô lớn. Đã có một dấu hiệu cảnh báo vào mùa hè năm 2024, khi USD/JPY vượt mốc 160.00, Bộ Tài chính Nhật ra lệnh can thiệp và thị trường chứng khoán toàn cầu chao đảo theo.

Đồng yên chiếm 13.6% trong rổ DXY. Một đồng yên mạnh lên về lý thuyết sẽ góp phần làm suy yếu chỉ số USD, trùng hợp với mong muốn của Tổng thống Trump. Tuy nhiên, quá trình đó, nếu diễn ra một cách hỗn loạn do carry trade bị tháo gỡ ồ ạt, có thể gây ra tác động phụ nghiêm trọng lên thị trường chứng khoán Mỹ và toàn cầu, làm phức tạp thêm môi trường chính trị tại Mỹ trong năm bầu cử.

Các chiến lược gia từ JPMorgan và BNP Paribas dự báo đồng yên vẫn có thể yếu thêm, thậm chí chạm 160 JPY/USD vào cuối năm 2026 do chênh lệch lợi suất vẫn rộng. Tuy nhiên, tín hiệu “hawkish” (thiên hướng thắt chặt) gần đây từ BoJ cho thấy ngân hàng này có thể sẽ tiếp tục tăng lãi suất trong năm tới, làm gia tăng tính bất ổn cho cặp tiền này.

Vàng: Con đường rõ ràng nhất giữa mê cung chính sách

Trong khi các thị trường tiền tệ đầy rẫy bất định, vàng lại nổi lên với một câu chuyện tương đối rõ ràng và mạch lạc. Thị trường bull market (thị trường tăng giá) hiện tại của vàng bắt nguồn từ một sự kiện then chốt: phát ngôn của Chủ tịch Fed Chicago Austan Goolsbee, người dường như “bỏ qua” lạm phát cao hơn dự báo và mục tiêu, củng cố kỳ vọng Fed sẽ cắt lãi suất bất chấp lạm phát cao.

Kể từ đó, vàng đã tăng không ngừng, và điều đáng chú ý là sự tăng giá này được củng cố bởi ba mô hình cờ tăng (bull pennant) hoàn hảo được hình thành trong các giai đoạn tích lũy.

Mô hình đầu tiên xuất hiện vào cuối năm 2024, mô hình thứ hai kéo dài từ tháng 4 đến tháng 8 năm 2025, và mô hình thứ ba vừa kết thúc với một đợt breakout mạnh mẽ vào cuối tháng 11 năm 2025. Các mô hình bull pennant này, thường xuất hiện sau một xu hướng tăng mạnh, biểu thị sự tạm dừng để củng cố trước khi tiếp tục xu hướng chính, và là dấu hiệu rõ ràng về sự kiểm soát của phe mua.

Triển vọng 2026 cho vàng gắn chặt với chính sách của Fed và diễn biến lạm phát. World Gold Council và State Street Global Advisors dự báo vàng có thể củng cố trong vùng 4.000 - 4.500 USD/ounce trong năm 2026, với tiềm năng hướng tới 5.000 USD nếu Fed tiếp tục nới lỏng chính sách trong khi lạm phát vẫn duy trì trên mục tiêu.

Hội đồng Vàng Thế giới (WGC) đưa ra ba kịch bản chính:

• Kịch bản đồng thuận: Vàng dao động trong biên độ -5% đến +5% nếu các điều kiện vĩ mô hiện tại tiếp tục.
• Kịch bản suy giảm nhẹ: Vàng có thể tăng 5% đến 15% nếu tăng trưởng toàn cầu chậm lại và Fed cắt lãi suất sâu hơn.
• Kịch bản khủng hoảng: Trong trường hợp suy thoái toàn cầu sâu rộng và rủi ro địa chính trị gia tăng, vàng có khả năng tăng 15% đến 30%.

Rủi ro chính đối với vàng là lạm phát tăng mạnh đến mức buộc Fed phải tăng lãi suất. Tuy nhiên, với việc Tổng thống Trump sẽ bổ nhiệm Chủ tịch Fed mới trong nửa đầu năm 2026 – một người được kỳ vọng sẽ “thông cảm” với mong muốn cắt giảm lãi suất của ông – thì khả năng xảy ra kịch bản này dường như bị hạn chế.

Di sản từ cuộc đóng cửa chính phủ

Một yếu tố độc đáo và gây bối rối cho việc phân tích thị trường năm 2026 chính là hậu quả kéo dài của cuộc đóng cửa chính phủ Mỹ, sự kiện đã trở thành dài nhất trong lịch sử tính đến tháng 11 năm 2025. Sự kiện này không chỉ gây thiệt hại kinh tế trực tiếp, ước tính làm giảm 18 tỷ USD GDP chỉ trong quý IV/2025, mà còn tạo ra một “khoảng trống thông tin” nguy hiểm.

Hàng loạt báo cáo quan trọng về việc làm, lạm phát và tăng trưởng đã bị trì hoãn hoặc phải dựa trên ước tính, khiến Fed phải vận hành chính sách tiền tệ trong tình trạng “mù thông tin” một phần. Sự gián đoạn này làm xói mòn độ tin cậy của các dữ liệu kinh tế và có thể kéo dài tác động tiêu cực lên lòng tin của thị trường, đồng thời làm trầm trọng thêm những bất ổn xã hội đang tồn tại.

Tóm lại, năm 2026 hứa hẹn là một năm của những nghịch lý và biến động cao. Đồng USD bị kéo giãn giữa ý chí chính trị và áp lực thị trường. EUR/USD cố gắng vượt qua những rào cản kỹ thuật lịch sử, trong khi USD/JPY như một quả bom nổ chậm được châm ngòi bởi mâu thuẫn chính sách tại Nhật Bản.

Giữa tất cả những hỗn loạn đó, vàng tiếp tục tỏa sáng như một lựa chọn chiến lược, được hỗ trợ bởi triển vọng chính sách tiền tệ tiếp tục nới lỏng và nhu cầu phòng ngừa rủi ro dai dẳng. Các nhà đầu tư cần chuẩn bị cho một môi trường mà sự linh hoạt, khả năng thích ứng và việc theo dõi sát sao không chỉ các chỉ số kinh tế mà cả những động thái chính trị sẽ là chìa khóa then chốt để điều hướng qua những cơn sóng dự báo sẽ còn rất dữ dội trong năm tới.